Bank Rolny (1950 1975)

Utworzenie

W 1948 r., po reorganizacji systemu bankowego, banki państwowe zostały podzielone na: banki podstawowe: Narodowy Bank Polski i Bank Inwestycyjny, mające powstać w miejsce Banku Gospodarstwa Krajowego, banki specjalne: Bank Rolny (BR), Bank Rzemiosła i Handlu, Bank Komunalny i Powszechna Kasa Oszczędności.

Równocześnie likwidacji miały ulec prawie wszystkie instytucje kredytowe działające do 1948 r.40 Bank Rolny od 1 stycznia 1950 r. kontynuował bieżącą działalność zlikwido- wanego Państwowego Banku Rolnego. W 1950 r., po przekształceniu części Spółdzielni Pożyczkowo-Oszczędnościowych w Gminne Kasy Spółdzielcze i Pracowniczych Spół- dzielni Oszczędnościowo-Pożyczkowych w Kasy Zapomogowo-Pożyczkowe, Bank Rolny przejął funkcję centrali organizacyjnej, rewizyjnej i finansowej dla kas spółdzielczych.

Organizacja

Początkowo Bank Rolny posiadał 17 oddziałów wojewódzkich, 220 oddziałów powiato- wych oraz nadzorował ponad 1200 gminnych kas spółdzielczych. W następnych latach zorganizował około 1700 punktów kasowych gminnych kas spółdzielczych. Sieć terenowa banku w zasadzie pokrywała się z podziałem administracyjnym państwa41.

Zakres działalności poszczególnych szczebli organizacyjnych BR był następujący42:

a) Placówki pełnomocnika finansowały i kredytowały oraz kontrolowały inwestycje i nie- które nakłady produkcyjne spółdzielni, a także kredytowały inwestycje ludności wiej- skiej. Sprawy operacyjno-rachunkowe placówek pełnomocników zastępczo spełniały oddziały NBP.

40. W. Jaworski, Obieg pieniężny i kredyt w gospodarce socjalistycznej, Warszawa 1962, s. 22 23.

41. Ibidem, s. 29.

42. Ibidem, s. 29-30.

117H I S T O R I A B G Ż